A B C Ç D E F G H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü V Y Z X W Q
Redoks Tepkimeleri
Redoks Tepkimeleri
Alm . Redoxreaktionen , Fr . Reáctiones Redox , İng . Redox reactions . Elektron alışverişine dayanan kimyâsal tepkimelerdeki rolü anlaşılmadan evvel demirin paslanmasında ( 4Fe+ 302 ® 2Fe2O3 ) olduğu gibi bir elementin oksijenle birleştiği tepkimeler yükseltgenme ( oksitlenme ) ; bakır oksitin hidrojenle indirgenmesinde ( CuO+ H2 ® Cu+ H2O ) olduğu gibi bir bileşiğin oksijen kaybettiği tepkimeler ise indirgenme ( redüklenme ) tepkimeleri olarak adlandırılmıştır . Bugün bu tür tepkimelerin aslında elektron aktarımına dayandığı bilinmektedir . Meselâ , demirin paslanmasında elementel demir 2 elektron vererek +2 değerli; oksijen ise 2 elektron alarak -2 değerli hâle gelmiştir . Yâni oksijen indirgenmiş , demir ise yükseltgenmiştir . ( Bkz . İndirgenme ve Yükseltgenme ) . Her redoks tepkimesinde indirgenme ve yükseltgenme olayları bir arada olur . Bunlara kısaca redoks tepkimeleri denir .

Oksijen , flor , klor gibi elementler , potasyum permanganat gibi bileşikler kuvvetli birer yükseltgen maddedir . Yâni kendileri elektron alarak indirgenirler . Genellikle metaller , kuvvetli indirgeme araçlarıdır; elektron vererek yükseltgenirler . Bir maddenin yükseltgenme ve indirgenme özelliği , karşısındaki maddeye bağlıdır .

Redoks denklemlerinin denkleştirilmesi: Bir redoks reaksiyonunda alınan ve verilen elektron sayıları birbirine eşit olmalıdır . Bu noktadan düşünülerek , bir redoks denklemi şu adımlar üzerinden denkleştirilebilir:

1 . Reaksiyona katılan her bir elementin sembolünün üzerine değerliği yazılır . Hidrojen ve alkali metaller gibi sâbit bir değerliğe sâhip olanlarınkini yazmaya gerek yoktur .





Al0 ® Al3+ + 3e

Ag1++le ® Ag



3 . Yükseltgenen bileşiğin bir formül biriminin verdiği elektron sayısı ile indirgenen bileşiğin bir formül biriminin aldığı elektron sayısının en küçük ortak katı bulunarak ( indirgenen ve yükseltgenen bileşiklerin elektron alışverişi denk kılınacak şekilde ) katsayılar konur: 1Al+3AgNO3 ® Al ( NO3 ) 3+Ag

4 . Sol tarafı redoksa göre denkleşmiş eşitliğin sağ tarafı da denkleştirilir:

1Al+3AgNO3 ® Al ( NO3 ) 3+3Ag

5 . Redoksa katılmayan element veya bileşiklerin katsayıları , denklemin sağ ve sol yanındaki atom sayıları eşit olacak şekilde hesaplanır .

Anahtar Kelimeler: Redoks Tepkimeleri
Kaynak: http://kitap.ihlas.net.tr/